Chúng ta hẳn từng nghe câu “Một chút khoa học hướng tâm trí con người tới vô thần, nhưng khoa học sâu sắc lại đem nó tới tôn giáo”, nói bởi Einstein, Isaac Newton, hay Louis Pasteur. Vậy tác giả thực sự của câu nói đó là ai? Và tại ông sao lại nói như vậy?
Tin nghĩa là ta hy vọng, trông mong, tin tưởng, và biết chắc vững vàng vào một điều dù mình chưa thấy. Có vô số điều khác nhau để tin, mỗi người tin mỗi kiểu, vậy làm sao ta có thể so sánh chọn lựa điều tốt nhất để tin? Có nhiều niềm tin về đời sau, từ vô thần, luân hồi, Cơ Đốc giáo... làm sao ta có thể chọn điều tốt nhất để đặt cược số phận đời sau hay thậm chí là đời đời của mình?
Nhiều người vô thần nói “không thấy mà tin” là thật thiếu logic và dễ dụ. Nhưng nói vậy là sai định nghĩa chữ “tin”, đã “thấy” rồi thì còn gì phải “tin” nữa? Sau đây là định nghĩa và đặc điểm của chữ tin, vì sao nói thấy rồi mới tin là sai, thậm chí có khi là quá muộn, và tại sao Chúa lại đòi hỏi phải tin nhận trước khi thấy.
Tôi nói chuyện với một bạn tiến sĩ về mối quan hệ giữa khoa học và tôn giáo, cũng như sao một nhà khoa học với suy nghĩ logic thực tế có thể tin có Đức Chúa Trời.
Là cha đẻ của chủ nghĩa Duy Nghiệm và phương pháp khoa học, người thiết lập nền móng, phương pháp và mạng lệnh cho cuộc Cách Mạng Khoa Học, nhiều người nghĩ Francis Bacon không tin vào tôn giáo. Đáp lại, Francis Bacon đã viết bài luận “Về Niềm Tin Vô Thần (Of Atheism)”, phân tích sự vô lý, bản chất và những tác hại của nó, trong đó có câu nói nổi tiếng “một chút khoa học làm suy nghĩ con người nghiêng về vô thần; nhưng khoa học sâu sắc lại đem tâm trí con người đến với tôn giáo”. Sau đây là bài luận “Về Niềm Tin Vô Thần” của ông, với một ít diễn giải của người dịch.
Hồi nhỏ, tôi hay được học ở trường rằng tôn giáo là thế lực đối nghịch và ngăn trở khoa học phát triển. Tôn giáo đã bắt bớ Galileo khi ông nói trái đất quay xung quanh mặt trời, và thiêu sống Bruno khi ông nói vũ trụ là có vô số ngôi sao và hành tinh. Nhưng sau này khi lớn lên, biết tiếng Anh, đọc nhiều tài liệu quốc tế như trang Wikipedia, tôi thấy không phải như vậy. Hơn 85% người đoạt giải Nobel tin ở Kinh Thánh, chuyện của Galileo và Bruno không phải là tôn giáo bắt bớ khoa học, cũng như niềm tin Kinh Thánh đã giúp các nước Tin Lành như Mỹ, Anh, Đức phát triển. Sau đây tôi xin trình bày chi tiết.